Những ngày cận Vía Thần Tài (mùng 10 tháng Giêng), không khí tại các “phố vàng” như Trần Nhân Tông (Hà Nội) hay chợ Thiếc (TPHCM) lại sôi động khác thường. Từ 4-5 giờ sáng, nhiều người đã xếp hàng chờ mua vàng cầu may, mong rước lộc đầu năm – một hình ảnh dần trở thành nét quen thuộc mỗi dịp đầu xuân.
Năm nay, tâm lý “săn vàng” trong nước càng được đẩy lên cao khi trên thị trường quốc tế, kim loại quý này vừa trải qua chuỗi tăng giá mạnh hiếm thấy.
Trái ngược với sự hưng phấn ấy, ở bên kia bán cầu, nhà đầu tư huyền thoại Warren Buffett vẫn giữ thái độ thận trọng và gần như đứng ngoài làn sóng vàng. Quan điểm đi ngược đám đông của vị tỷ phú nhanh chóng trở thành chủ đề tranh luận sôi nổi trên các diễn đàn tài chính toàn cầu.
Bất chấp giá vàng đã chạm mức cao nhất trong lịch sử cuối tháng 1, nhà đầu tư huyền thoại Warren Buffett vẫn bày tỏ sự hoài nghi về vai trò của vàng trong chiến lược đầu tư dài hạn (Ảnh: Finshots).
Bữa tiệc tỷ USD và “kẻ đứng ngoài” vĩ đại
Theo tờ The Street, giá vàng giao ngay đã tạo ra một cơn địa chấn khi chạm mức kỷ lục 5.595 USD/ounce vào ngày 29/1 trước khi điều chỉnh quanh mốc 5.100 USD. Bất chấp nhịp rung lắc, kim loại quý này vẫn lầm lũi hướng tới tháng tăng giá thứ 8 liên tiếp. Năm 2025 thực sự là một cột mốc lịch sử khi vàng bứt tốc tới 65% – mức tăng mạnh nhất kể từ năm 1979 – và xô đổ tới 53 kỷ lục giá.
Động lực chính đến từ những “cá mập” siêu bự. Dữ liệu từ Hội đồng Vàng Thế giới cho thấy các ngân hàng Trung ương đã gom tới 863 tấn vàng trong năm qua, bỏ xa mức trung bình 473 tấn/năm của thập kỷ trước. Song song đó, chuyên trang Investopedia nhận định rằng, lo ngại lạm phát dai dẳng (dù đã hạ nhiệt về 2,4% vào tháng 1 nhưng vẫn cao hơn mức mục tiêu 2%) cùng rủi ro địa chính trị chính là bệ phóng hoàn hảo cho nhu cầu trú ẩn an toàn.
Thế nhưng, giữa bữa tiệc bùng nổ ấy, đế chế Berkshire Hathaway tuyệt nhiên không nắm giữ một ounce vàng vật chất nào. Khung phân tích của Buffett kéo dài hàng thập kỷ và cực kỳ nhất quán. Trong thư gửi cổ đông năm 2011, ông thẳng thừng xếp vàng vào nhóm tài sản “không bao giờ tạo ra bất cứ thứ gì”. Một trang trại sẽ sản sinh ra lúa mì, một khu chung cư mang về dòng tiền thu thuế, một tập đoàn sẽ chia cổ tức, nhưng vàng thì mãi mãi vô tri.
Năm 1942, nếu bạn ném 10.000 USD vào quỹ chỉ số S&P 500, đến năm 2018 khối tài sản đó sẽ phình to thành 51 triệu USD. Nhưng nếu gom hết số tiền ấy để mua vàng và giấu vào két sắt? Thành quả thu về chỉ vỏn vẹn 400.000 USD. Phép so sánh này từng được Warren Buffett tung ra để bóc trần một sự thật: Với mỗi 1 USD doanh nghiệp Mỹ tạo ra, người ôm vàng chỉ thu về chưa tới một xu.
Nhà hiền triết xứ Omaha cho rằng, người nắm giữ vàng đang tham gia vào một trò chơi tâm lý khốc liệt. Họ rót tiền không phải vì thứ tài sản đó sinh lời, mà vì kỳ vọng tương lai sẽ có kẻ khác sợ hãi hơn và chấp nhận mua lại với giá cao hơn. “Vàng là cách để đi theo nỗi sợ hãi”, ông từng chia sẻ trên CNBC.
Cú rẽ ngang bất ngờ và quy tắc chọn điểm rơi
Nhiều nhà đầu tư sẽ đặt câu hỏi: Nếu ghét vàng đến vậy, tại sao Berkshire Hathaway từng rót tiền vào thị trường này? Quý II/2020, giữa tâm bão đại dịch, Berkshire từng gây sốc cho phố Wall khi chi 562 triệu USD thâu tóm cổ phần của Barrick Gold – tập đoàn khai thác kim loại quý hàng đầu thế giới. Tuy nhiên, khi bóc tách kỹ thương vụ, giới chuyên môn nhận thấy nó hoàn toàn không đi lệch khỏi triết lý cốt lõi của Buffett.
Thứ nhất, Berkshire mua cổ phiếu của một doanh nghiệp đang hoạt động có lợi nhuận, dòng tiền và cổ tức, chứ không phải mua những thỏi kim loại nằm im lìm. Thứ hai, khoản tiền này chiếm chưa tới 0,3% danh mục, thuần túy là một bước đi phòng vệ chiến thuật ngắn hạn. Nhiều bằng chứng cho thấy đây là quyết định từ 2 phó tướng Todd Combs hoặc Ted Weschler, minh chứng rõ nhất là Berkshire đã thoái sạch vốn chỉ sau vỏn vẹn 2 quý nắm giữ.
Ngoại lệ duy nhất với kim loại quý của Buffett nằm ở thương vụ gom bạc năm 1997. Berkshire từng chi 650 triệu USD thâu tóm 130 triệu ounce bạc (tương đương 25% sản lượng toàn cầu lúc bấy giờ).
Nhưng khác với vàng, bạc hấp dẫn ông bởi một bài toán cung – cầu có thể định lượng rõ ràng: Các ngành công nghiệp tiêu thụ lượng bạc lớn hơn nhiều so với sản lượng khai thác. Thương vụ dựa trên giá trị nội tại sắc bén này đã mang về cho ông gần 100 triệu USD tiền lãi. Trong mắt Buffett, vàng không sở hữu bài toán thực tế nào như vậy.
Bạc là kim loại quý duy nhất Buffett từng mua (Ảnh: Metals Edge).
Lối đi nào cho nhà đầu tư đại chúng?
Việc kiên quyết chối từ ánh hào quang của vàng khiến Buffett bị nhiều người chỉ trích là đã lỡ nhịp toàn bộ đợt sóng siêu tốc từ năm 2000 đến nay. Ông thẳng thắn thừa nhận điều đó, nhưng khẳng định bản thân không cố dự đoán tương lai của vàng.
Ông đơn giản là vứt bỏ mọi thứ nằm ngoài “vòng tròn hiểu biết” của mình. Hiện tại, bảng cân đối kế toán của Berkshire chỉ tràn ngập những “cỗ máy in tiền” thực thụ như Apple, các hãng bảo hiểm, công ty điện nước và đường sắt – những cỗ máy có khả năng lãi kép bền bỉ.
Dù vậy, với các nhà đầu tư cá nhân đại chúng, vàng không hẳn là vô dụng. Theo bà Laura DiFiglio – chuyên gia hoạch định tài chính tại Northwestern Mutual chia sẻ trên tờ Investopedia, vàng vẫn đóng vai trò là một tấm khiên bảo hiểm lạm phát hữu hiệu.
Với một danh mục phân bổ tiêu chuẩn (90% cổ phiếu và 10% trái phiếu), bà khuyến nghị nhà đầu tư có thể trích tối đa 2,5% từ phần cổ phiếu để đưa vào vàng nhằm giảm thiểu biến động.
Thị trường tài chính luôn vận hành theo cách đa chiều. Khi vàng neo ở mức giá không tưởng, lập trường hàng thập kỷ của Buffett nghe có vẻ bảo thủ. Nhưng “ngược dòng” lại chính là nơi vị tỷ phú này kiếm được hàng trăm tỷ USD suốt sự nghiệp. Đứng trước sự hưng phấn tột độ của đám đông, câu trả lời không nằm ở việc chọn phe, mà ở bài toán quản trị rủi ro của từng cá nhân.
Nói như tỷ phú Ray Dalio, nhà sáng lập quỹ phòng hộ Bridgewater Associates tại Hội nghị Thượng đỉnh Chính phủ Thế giới ở Dubai hồi đầu tháng 2: “Vàng tăng khoảng 65% so với một năm trước, nhưng đã giảm khoảng 16% so với mức đỉnh gần nhất. Đây là công cụ đa dạng hóa rất hiệu quả cho các phần khác của danh mục đầu tư”.
Nguồn: https://dantri.com.vn/kinh-doanh/vi-sao-warren-buffett-van-quyet-dung-ngoai-bat-chap-vang-lap-dinh-20260225095320538.htm
