Ngay cả khi căng thẳng địa chính trị leo thang tại các “điểm nóng” như Iran hay Venezuela, đồng USD không phản ứng theo cách mà lịch sử từng ghi nhận. Thay vào đó, dòng vốn ồ ạt chảy vào các tài sản hữu hình.
Chuyên gia phân tích cổ phiếu vàng Garrett Goggin đã phải thốt lên về sự bất thường này: “Trước đây, cứ có chiến sự là USD bật tăng. Giờ thì không còn nữa”.
Giá vàng phá vỡ mốc 4.600 USD/ounce. Giới phân tích nhận định đây không đơn thuần là hưng phấn nhất thời, mà là sự phản ứng của thị trường trước các rủi ro mang tính hệ thống (Ảnh: IG).
Theo Bloomberg, hiện tượng này xuất phát từ một tâm lý giao dịch mới được gọi là “giao dịch phòng ngừa sự mất giá”. Nhà đầu tư bán các tài sản dễ bị tổn thương trước những cú sốc chính trị và tài khóa để chuyển sang các tài sản có giá trị nội tại độc lập. Đây là nguyên nhân khiến giá vàng giao ngay có thời điểm bật tăng tới 2% chỉ trong một phiên, phá vỡ kỷ lục cũ và thiết lập vùng giá mới quanh mốc 4.588-4.600 USD/ounce.
Nỗi lo về “bàn tay hữu hình” và tính độc lập của Fed
Động lực chính đẩy vàng lần này, theo phân tích từ CNBC và Bloomberg, không chỉ nằm ở các mỏ vàng hay nhu cầu trang sức, mà bắt nguồn từ chính Washington. Câu chuyện về tính độc lập của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) đang trở thành tâm điểm của giới tài chính.
Thị trường đang dấy lên lo ngại sâu sắc sau khi xuất hiện các thông tin về việc chính quyền đương nhiệm gây sức ép lên Chủ tịch Fed Jerome Powell. Các công tố viên liên bang được cho là đang xem xét dự án cải tạo trụ sở Fed trị giá 2,5 tỷ USD cũng như các lời khai trước đó của ông Powell.
Chủ tịch Fed cho rằng những động thái này thực chất là áp lực chính trị nhằm buộc ngân hàng Trung ương phải cắt giảm lãi suất nhanh và mạnh hơn – một điều chỉnh chính sách có thể đi ngược lại các nguyên tắc kiểm soát lạm phát thận trọng.
Ông Jon Mills, chuyên gia phân tích tại Morningstar, nhận định rằng rủi ro chính sách đang gia tăng, đặc biệt nếu kịch bản thay đổi lãnh đạo tại Fed diễn ra sớm hơn dự kiến. Khi tính độc lập của cơ quan hoạch định chính sách tiền tệ quyền lực nhất thế giới bị đặt dấu hỏi, niềm tin vào các công cụ tài chính định danh bằng tiền pháp định bị lung lay.
Hệ quả là một làn sóng “bán nước Mỹ” (sell America) được kích hoạt cục bộ, nơi nhà đầu tư tháo chạy khỏi trái phiếu kho bạc Mỹ. Dòng tiền này không biến mất, nó chuyển dịch thẳng vào vàng. Kim loại quý lúc này đóng vai trò như một bảo hiểm cho rủi ro quản trị quốc gia, điều mà hiếm có tài sản nào khác làm được.
Những lo ngại xoay quanh tính độc lập của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) đang trở thành “ngòi nổ” kích hoạt làn sóng phòng vệ tài sản. Nhà đầu tư đang chuyển dịch dòng vốn từ các tài sản giấy sang tài sản thực để tránh rủi ro chính sách (Ảnh: Trading View).
Giả thuyết “cú nén lò xo”
Khi vàng tiến sát mốc 5.000 USD/ounce, nhiều nhà đầu tư cá nhân bắt đầu lo sợ về một quả bong bóng tài sản sắp vỡ. Tuy nhiên, dưới góc nhìn của những cá mập và chuyên gia kỳ cựu, mức giá này thực chất chỉ là sự “định giá lại”.
Trên tờ BeInCrypto, nhà đầu tư lão luyện Kip Herriage cho rằng giá vàng và bạc đã bị kìm hãm trong suốt một thập kỷ qua bởi các cấu trúc thị trường phái sinh phức tạp. Ông nhắc lại sự kiện JPMorgan bị phạt vì thao túng thị trường kim loại quý vào năm 2020 như một bước ngoặt quan trọng. Theo Herriage, sau sự kiện đó, chiếc “nắp” vô hình đè nén giá đã bị gỡ bỏ, và thị trường bắt đầu tìm lại giá trị thực.
“Thực tế là vàng và bạc đáng lẽ đã có mức giá như hiện nay từ 10 năm trước”, Herriage nhận định thẳng thắn.
Nếu nhìn nhận theo giả thuyết này, đà tăng hiện tại giống như việc giải phóng một chiếc lò xo đã bị nén quá chặt trong thời gian quá dài. Mức giá 4.600 USD hay thậm chí 5.000 USD không phải là sự thổi phồng, mà là sự bù đắp cho khoảng thời gian bị định giá thấp trước đó.
Đồng quan điểm, các định chế tài chính lớn cũng đang thay đổi hoàn toàn tầm nhìn. Citigroup Inc. vừa nâng dự báo, cho rằng vàng có thể chạm mốc 5.000 USD/ounce và bạc lên 100 USD chỉ trong vòng 3 tháng tới. Ngân hàng HSBC cũng nhận định đà tăng này sẽ kéo dài sang nửa đầu năm 2026, được hỗ trợ bởi nhu cầu mua vào mạnh mẽ của các ngân hàng Trung ương nhằm đa dạng hóa dự trữ ngoại hối.
Khi dòng tiền tìm bến đỗ cuối cùng
Một lát cắt thú vị về khía cạnh kinh doanh đang diễn ra âm thầm nhưng đầy kịch tính trên thị trường kim loại quý, đó là hiện tượng “contango” (giá tương lai cao hơn giá giao ngay) đối với bạc. Theo ông Dario, đồng sáng lập kiêm COO của Synnax, thị trường bạc đang rơi vào trạng thái đặc biệt khi giá hợp đồng tương lai cao hơn giá giao ngay.
Trong bối cảnh bình thường, contango có thể chỉ là yếu tố kỹ thuật, nhưng ở thời điểm hiện tại, Dario phân tích rằng đây là chỉ báo cho thấy nỗi sợ hãi thực sự từ giới công nghiệp. Các tập đoàn sản xuất lớn không còn đứng ngoài cuộc chơi, họ đang chấp nhận trả mức giá cao hơn cho tương lai để đảm bảo nguồn cung vật chất. Động thái này không phải là đầu cơ lướt sóng, mà là chiến lược phòng vệ sống còn trước nguy cơ đứt gãy chuỗi cung ứng.
Bạc không chỉ là kim loại quý để cất trữ, nó là “máu” của nền công nghiệp công nghệ cao, từ pin năng lượng xanh, linh kiện điện tử đến y tế. Sự cộng hưởng giữa nhu cầu trú ẩn tài chính của giới đầu tư và cơn khát nguyên liệu của khối sản xuất đang tạo ra một “lực đẩy kép”, khiến đà tăng của nhóm kim loại này trở nên bền vững và khó đảo chiều hơn nhiều so với các cơn sốt ảo trong quá khứ.
Sự cộng hưởng giữa nhu cầu trú ẩn và cơn khát nguyên liệu sản xuất đang tạo ra bệ đỡ vững chắc cho đà tăng của kim loại quý (Ảnh: Scan X).
Song song với câu chuyện khan hiếm vật chất là những biến động không ngừng trên bàn cờ địa chính trị. Bức tranh giá vàng hiện nay không thể thiếu mảnh ghép từ các điểm nóng toàn cầu. Theo CNBC, những căng thẳng mới liên quan đến Iran và Venezuela đang đóng vai trò là chất xúc tác giữ nhiệt cho thị trường.
Tuy nhiên, giới chuyên gia cảnh báo không nên nhìn nhận các sự kiện này một cách rời rạc. Ông Eli Lee từ Ngân hàng Bank of Singapore nhận định rằng rủi ro địa chính trị hiện nay mang tính dai dẳng và cấu trúc, chứ không phải là những cú sốc nhất thời.
Trong một thế giới đang phân mảnh mạnh mẽ, nơi các lệnh trừng phạt và rào cản thương mại dựng lên ngày càng nhiều, dòng vốn thông minh đang có xu hướng thoái lui khỏi các tài sản chịu sự chi phối chính trị để tìm về các “vịnh tránh bão” trung lập.
Ông Rajat Bhattacharya, chiến lược gia tại Standard Chartered, khẳng định vàng đang nổi lên như một trong những tài sản có mức độ tin cậy cao nhất, không phụ thuộc vào lời hứa của bất kỳ chính phủ nào.
Thậm chí, sự mất niềm tin vào hệ thống cũ đang dẫn đến những ý tưởng tái cấu trúc táo bạo. Nhà đầu tư Kip Herriage đưa ra một dự báo rất đáng suy ngẫm: Trong tương lai, một rổ tài sản gồm vàng, bạc và bitcoin có thể được sử dụng để bảo chứng một phần cho trái phiếu chính phủ nhằm khôi phục niềm tin của chủ nợ. Nếu kịch bản này dù chỉ manh nha xuất hiện, nó sẽ thay đổi hoàn toàn luật chơi của thị trường nợ công toàn cầu.
Khi mốc 5.000 USD/ounce của vàng đang dần hiện hữu và bạc vượt ngưỡng 80 USD, thông điệp được gửi đi rất rõ ràng: Trong một kỷ nguyên đầy biến động và nghi ngờ, giá trị của những tài sản thực, hữu hình đang được tái khẳng định mạnh mẽ nhất.
Nguồn: https://dantri.com.vn/kinh-doanh/usd-mat-vi-the-ham-tru-an-duy-nhat-vang-huong-toi-5000-usdounce-20260113102936953.htm
